Ten przepis warto wypróbować wtedy, gdy pojawia się ochota na coś pomiędzy pizzą a wytrawną przekąską do dzielenia. Stromboli to chrupiąca rolada z ciasta drożdżowego, wypełniona serem, wędliną i dodatkami, która po upieczeniu daje wyraźnie złocistą skórkę i soczyste wnętrze. Dobrze sprawdza się na kolację, domówkę i do lunchboxa, bo smakuje świetnie także po odgrzaniu. W tej wersji nadzienie jest klasyczne, ale tak ułożone, by ciasto nie rozmokło i dało się ładnie zwinąć.

Składniki na stromboli – chrupiąca rolada z piekarnika

Podane proporcje wystarczają na 1 dużą roladę dla 4–6 osób. Ciasto można przygotować od podstaw, a nadzienie oprzeć na prostych składnikach, które dobrze znoszą pieczenie.

• Na ciasto: 350 g mąki pszennej typ 00 lub 450, 7 g suchych drożdży albo 20 g świeżych, 210 ml letniej wody, 1 łyżka oliwy, 1 łyżeczka cukru, 1 łyżeczka soli
• Na nadzienie: 180 g mozzarelli o niskiej wilgotności lub dobrze odsączonej, 80 g tartego sera provolone albo goudy, 100 g salami, 100 g szynki, 2–3 łyżki gęstego sosu pomidorowego, 1 mała cebula, 1 mała czerwona papryka, 6–8 pieczarek, 1 ząbek czosnku, 1 łyżka oliwy, 1/2 łyżeczki suszonego oregano, 1/2 łyżeczki bazylii, szczypta chili, pieprz
• Do wykończenia: 1 jajko, 1 łyżka mleka, 1 łyżka startego parmezanu, 1/2 łyżeczki oregano, opcjonalnie sezam lub mak, odrobina mąki do podsypania

Jak zrobić stromboli – przygotowanie krok po kroku

1. Do miski wsypać mąkę, drożdże, cukier i wymieszać. Wlać letnią wodę oraz oliwę, krótko połączyć, a na końcu dodać sól. Wyrabiać przez 8–10 minut, aż ciasto stanie się gładkie, sprężyste i przestanie mocno kleić się do dłoni. Uformować kulę, przełożyć do lekko natłuszczonej miski, przykryć i odstawić do wyrastania na 60–75 minut, aż wyraźnie zwiększy objętość.
2. W czasie wyrastania przygotować nadzienie. Cebulę pokroić w cienkie piórka, paprykę w drobną kostkę, pieczarki w plasterki. Na patelni rozgrzać oliwę, wrzucić cebulę i smażyć 2 minuty. Dodać pieczarki oraz paprykę, smażyć na dość dużym ogniu, aż odparują i lekko się zrumienią. Pod koniec dodać drobno posiekany czosnek, oregano, bazylię, chili i pieprz. Całość przełożyć na talerz i całkowicie wystudzić.
3. Mozzarellę, jeśli jest wilgotna, osuszyć papierowym ręcznikiem i zetrzeć lub drobno pokroić. Szynkę i salami przygotować w cienkich plastrach. Sos pomidorowy powinien być gęsty; jeśli jest zbyt rzadki, warto przez chwilę odparować go w rondelku. W stromboli nie używa się dużej ilości sosu, bo rolada ma pozostać zwarta i chrupiąca.
4. Piekarnik nagrzać do 220°C góra-dół. Blachę wyłożyć papierem do pieczenia. Wyrośnięte ciasto krótko odgazować, przełożyć na lekko oprószony mąką blat i rozwałkować na prostokąt mniej więcej 30 x 40 cm. Grubość powinna wynosić około 4–5 mm – nie za cienko, żeby ciasto utrzymało nadzienie, i nie za grubo, żeby po upieczeniu nie przypominało bułki.
5. Na cieście rozsmarować cienką warstwę sosu pomidorowego, zostawiając po około 2–3 cm wolnego brzegu z każdej strony. Najpierw rozsypać połowę sera, potem ułożyć szynkę i salami, rozłożyć warzywa z patelni i przykryć resztą sera. Nadzienie najlepiej trzymać z dala od brzegów – dzięki temu rolada domknie się bez wypływania sera.
6. Zacząć zwijać od dłuższego boku, dość ciasno, ale bez ściskania. Po zwinięciu dokładnie zlepić łączenie i podwinąć końce pod spód. Przełożyć roladę łączeniem do dołu na blachę. Ostrym nożem zrobić na wierzchu 4–5 płytkich nacięć, żeby para miała ujście i skórka nie pękała przypadkowo.
7. Jajko roztrzepać z mlekiem i dokładnie posmarować wierzch. Posypać parmezanem, oregano i ewentualnie odrobiną sezamu. Wstawić do dobrze nagrzanego piekarnika i piec przez 20–25 minut, aż stromboli mocno się zrumieni. Jeśli zbyt szybko nabiera koloru, po 15 minutach można luźno przykryć je arkuszem papieru do pieczenia.
8. Po upieczeniu odczekać 10 minut przed krojeniem. Ten moment robi sporą różnicę: ser lekko tężeje, soki z nadzienia się stabilizują i plasterki nie rozpadają się na desce. Kroić piłkowanym nożem na grube kawałki i podawać od razu albo lekko ciepłe.

Warzywa do nadzienia powinny być podsmażone tak, by pozbyć się nadmiaru wody. To właśnie wilgoć najczęściej odpowiada za miękki spód i rozchodzące się warstwy w środku.

Najczęstsze błędy przy pieczeniu stromboli

Dlaczego stromboli pęka lub rozwija się w piekarniku

Najczęściej dzieje się tak wtedy, gdy rolada zostaje zbyt luźno lub zbyt ciasno zwinięta. Zbyt luźne zwinięcie sprawia, że warstwy przesuwają się podczas pieczenia i ciasto traci kształt. Zbyt ciasne powoduje natomiast, że rosnący ser i para wypychają środek na zewnątrz. W praktyce najlepiej zwijać pewnym ruchem, ale bez dociskania całej rolady przed pieczeniem.

Znaczenie mają też nacięcia na wierzchu. Powinny być płytkie, wykonane ostrym nożem, mniej więcej co 4–5 cm. Dzięki nim para uchodzi kontrolowanie i zamiast przypadkowego pęknięcia powstaje równy, apetyczny wzór na skórce.

Jeśli ciasto po rozwałkowaniu kurczy się i trudno utrzymać prostokąt, warto zostawić je na 5 minut luzem na blacie. Gluten się rozluźni i zwijanie pójdzie znacznie sprawniej.

Jak uniknąć mokrego środka i bladej skórki

Mokry środek zwykle wynika z dwóch rzeczy: zbyt dużej ilości sosu oraz sera o wysokiej zawartości wody. Do stromboli lepiej sprawdza się mozzarella blokowa niż świeża kulka w zalewie. Jeśli używana jest kulka, trzeba ją dobrze odsączyć, pokroić i osuszyć ręcznikiem papierowym.

Nie warto też smarować całego ciasta grubą warstwą sosu. W tej roladzie sos pełni raczej rolę dodatku smakowego niż podstawy, jak w pizzy. Dwie lub trzy łyżki naprawdę wystarczą, zwłaszcza gdy w środku są warzywa i dwa rodzaje sera.

Blada skórka bywa efektem zbyt niskiej temperatury piekarnika albo pieczenia na zimnej blasze w słabo nagrzanym wnętrzu. Stromboli lubi wysoką temperaturę startową. Dobrym ruchem jest pełne nagrzanie piekarnika przed włożeniem rolady i ustawienie blachy na środkowym lub nieco niższym poziomie.

Jeśli spód ma być bardziej chrupiący, warto nagrzać pustą blachę lub kamień do pieczenia i dopiero na gorącą powierzchnię przełożyć stromboli razem z papierem.

Podawanie stromboli i dodatki, które pasują

Najlepiej smakuje jeszcze ciepłe, kiedy skórka pozostaje krucha, a ser przy krojeniu jest miękki, ale nie płynny. Dobrze podać je z małą miseczką gęstego sosu pomidorowego do maczania albo z sosem czosnkowym na bazie jogurtu greckiego. Nie trzeba niczego bardziej skomplikowanego.

Do takiej rolady pasuje prosta sałata z winegretem, rukola z cytryną albo surówka z kapusty. Dzięki świeżemu, kwaśnemu dodatkowi całość nie wydaje się ciężka. Jeśli stromboli trafia na stół jako przekąska na kilka osób, dobrze pokroić je w mniejsze kawałki i ułożyć na desce zamiast serwować w całości.

Warto pamiętać, że po 15–20 minutach od upieczenia smak staje się nawet pełniejszy niż od razu po wyjęciu z pieca. Rolada łatwiej się wtedy kroi, a przyprawy i wędliny lepiej się układają. Na zimno również wypada bardzo dobrze, szczególnie w piknikowej wersji.

Warianty nadzienia do stromboli

Podstawowy układ składników można swobodnie zmieniać, byle zachować jedną zasadę: nadzienie ma być zwarte i raczej suche. Zamiast salami i szynki dobrze sprawdza się pieczony kurczak, podsmażona kiełbasa, pepperoni albo grillowane warzywa. Przy warzywach grillowanych trzeba tylko dopilnować, by nie były zanurzone w oliwie.

W wersji bardziej włoskiej można sięgnąć po provolone, mortadelę i odrobinę oliwek, ale z oliwkami lepiej nie przesadzać, bo łatwo dominują całość. Ciekawie wychodzi też połączenie szpinaku, ricotty i mozzarelli, choć wtedy ricottę warto wcześniej odsączyć na sicie.

Jeśli ma powstać stromboli bardziej wyraziste, można dodać cienko pokrojoną cebulę karmelizowaną lub kilka pasków marynowanej papryki. Lepiej unikać świeżych pomidorów i ananasa – puszczają za dużo soku i odbierają ciastu chrupkość, na której w tym przepisie zależy najbardziej.

Wartości odżywcze stromboli

Jedna rolada podzielona na 6 porcji dostarcza średnio około 430–500 kcal na porcję, w zależności od ilości sera i rodzaju wędlin. W jednej porcji można przyjąć orientacyjnie: 20–24 g białka, 18–24 g tłuszczu i 40–48 g węglowodanów.

To danie sycące, więc nie potrzebuje ciężkich dodatków. Jeśli celem jest lżejsza wersja, wystarczy zmniejszyć ilość sera o około 1/3, wybrać chudszą szynkę zamiast salami i zwiększyć udział podsmażonych warzyw. Struktura nadal będzie dobra, pod warunkiem że warzywa zostaną wcześniej odparowane.